Okablowanie strukturalne kategorii 3

Okablowanie kategorii 3 - charakterystyka i zastosowania

Okablowanie kategorii 3 (Cat 3) to 4-parowa skrętka miedziana spełniająca wymagania klasy C wg ISO/IEC 11801 i PN-EN 50173-1. Standard jest zdefiniowany dla częstotliwości do 16 MHz, co umożliwia transmisję z prędkością do 10 Mb/s (standard 10BASE-T). Choć Cat 3 jest rzadko stosowany w nowych instalacjach sieciowych, nadal jest obecny w istniejącej infrastrukturze starszych budynków.

Parametry techniczne Cat 3

• Prędkość transmisji: do 10 Mb/s (10BASE-T Ethernet) na 100 m
• Pasmo przenoszenia: do 16 MHz
• Klasa toru: C (ISO/IEC 11801)
• Budowa: 4 pary skrętki niesymetrycznej, impedancja 100 Ω
• Typowy przekrój żyły: 24 AWG (0,51 mm)
• Złącze: RJ45 lub RJ11 (dla telefonii)

Aktualne zastosowania Cat 3

Pomimo przestarzałości dla sieci komputerowych, Cat 3 jest nadal stosowany w:

• Instalacjach telefonicznych - do telefonii analogowej i ISDN, gdzie wystarcza pasmo 16 MHz. Para przewodów Cat 3 zapewnia parametry dla sygnałów głosowych z marginesem.
• Systemach domofonowych i alarmowych - niskoczęstotliwościowe sygnały sterowania nie wymagają wyższych klas.
• Przemysłowych systemach sterowania - aplikacje Modbus i inne protokoły niskoprędkościowe mogą korzystać z istniejącego okablowania Cat 3.
• Serwisowaniu istniejących instalacji - w budynkach z lat 80. i 90. ubiegłego wieku, gdzie ekonomicznie uzasadniona jest naprawa lub uzupełnienie istniejącej infrastruktury zamiast całkowitej wymiany.
• Token Ring 4 Mb/s i 16 Mb/s - historyczne sieci LAN stosujące topologię pierścienia, coraz rzadziej spotykane.

Kiedy wymienić Cat 3 na wyższy standard?

Wymiana instalacji Cat 3 jest uzasadniona, gdy:

• Planuje się wdrożenie Gigabit Ethernet lub wyższe przepustowości (wymaga min. Cat 5e)
• Istniejące kable wykazują uszkodzenia mechaniczne lub degradację parametrów elektrycznych
• Modernizacja budynku lub zmiana przeznaczenia lokalu wymaga spełnienia aktualnych standardów
• Planuje się PoE (zasilanie przez Ethernet), którego Cat 3 formalnie nie obsługuje

Porównanie Cat 3, Cat 5e, Cat 6

• Cat 3: 16 MHz, 10 Mb/s, klasa C - telefonia, legacy Ethernet
• Cat 5e: 100 MHz, 1 Gb/s, klasa D - Gigabit Ethernet, PoE
• Cat 6: 250 MHz, 1 Gb/s (10 Gb/s na 55 m), klasa E - sieci korporacyjne, PoE+

Powiązane rozwiązania POLTEL

• Okablowanie kategorii 5e - minimalny standard dla Gigabit Ethernet
• Okablowanie kategorii 6 - aktualne rozwiązanie dla biur
• Akcesoria telefoniczne - gniazda i osprzęt do linii telefonicznych
• Okablowanie strukturalne LAN
• Blog POLTEL

FAQ

Czy Cat 3 obsługuje Gigabit Ethernet?

Nie - Cat 3 jest ograniczony do 10 Mb/s (10BASE-T). Gigabit Ethernet (1000BASE-T) wymaga minimum Cat 5e. Instalacje Cat 3 przeznaczone do sieci komputerowych powinny być zastąpione Cat 5e lub Cat 6.

Czy kable Cat 3 mogą być użyte do telefonii IP (VoIP)?

Telefony IP wymagają dostępu do sieci Ethernet, a Cat 3 obsługuje tylko 10 Mb/s. Urządzenia VoIP technicznie działają przy 10 Mb/s, jednak standardowe wdrożenia wymagają min. Cat 5e. Dla istniejących instalacji Cat 3 rozwiązaniem może być serwer audio/DECT lub konwerter.

Jakie są typowe uszkodzenia instalacji Cat 3 w starszych budynkach?

Najczęstsze to: degradacja izolacji PVC, przerwanie lub zwarcie żył w puszkach, korozja styków w gniazdach, wzrost oporności przejścia na połączeniach i para-para crosstalk spowodowany mechanicznym uszkodzeniem skrętu par.

Czy gniazda RJ45 Cat 3 są kompatybilne z Cat 5e?

Fizycznie - tak, złącze RJ45 jest jednakowe dla wszystkich kategorii. Jednak gniazdo Cat 3 nie spełnia parametrów elektrycznych Cat 5e, więc całego toru nie można certyfikować jako Cat 5e.