Rury osłonowe kielichowe RHDPE do kanalizacji kablowej

Rury osłonowe kielichowe RHDPE do tras kablowych

Rury RHDPE (Rigid High Density Polyethylene) są przeznaczone do ochrony kabli układanych w gruncie, na skrzyżowaniach z uzbrojeniem oraz w przepustach komunikacyjnych. Jednościenna konstrukcja ma gładką powierzchnię zewnętrzną i wewnętrzną. Ogranicza to opory podczas wprowadzania kabla i ułatwia czyszczenie kanalizacji przed zaciąganiem.

Poszczególne sztangi mają długość 6 m lub 12 m. Odcinek 12 m pozwala zmniejszyć liczbę połączeń, lecz wymaga odpowiedniego transportu, rozładunku i miejsca do prowadzenia montażu. Sztangi 6 m są łatwiejsze w obsłudze na krótkich frontach robót oraz w wykopach wykonywanych etapami.

Lita ściana a konstrukcja karbowana

Lita ściana oznacza jednorodny przekrój materiału bez zewnętrznego karbowania i bez przestrzeni pomiędzy warstwami. W rurach kielichowych RHDPE gładkie są obie powierzchnie, co odróżnia je od osłon dwuściennych z karbowaną warstwą zewnętrzną. Taka budowa sprawdza się jako rura osłonowa do kabli ziemnych, zwłaszcza gdy projekt wymaga prostych odcinków, małych oporów zaciągania i połączeń bez osobnych złączek.

HDPE nie koroduje i nie przewodzi prądu elektrycznego. Materiał wykazuje odporność na typowe kwaśne i zasadowe składniki gruntu, jednak w gruncie skażonym chemicznie zgodność trzeba sprawdzić w dokumentacji producenta dla konkretnej substancji i stężenia. Odporność mechaniczna zależy od grubości ścianki, średnicy, sposobu posadowienia oraz zagęszczenia obsypki.

Dobór rury do metody wykonania trasy

Gdy projektowana jest rura osłonowa pod drogą, grubsza ścianka nie zastępuje obliczeń ani warunków technicznych zarządcy pasa drogowego. Trzeba rozdzielić dwa przypadki: przepust wykonywany w wykopie otwartym oraz instalację bezwykopową. W pierwszym o zachowaniu przekroju rury decyduje w dużej mierze prawidłowe podparcie i zagęszczenie gruntu, natomiast podczas przecisku dochodzą naprężenia osiowe i ryzyko uszkodzenia kielicha.

Średnica wewnętrzna i przebieg zaciągania

Dobór według samej średnicy zewnętrznej rury jest niewystarczający. W dokumentacji trzeba porównać średnicę wewnętrzną osłony z największym wymiarem kabla, mufy montażowej lub głowicy zaciągowej. Znaczenie mają też liczba zmian kierunku, promienie łuków, długość odcinka oraz możliwość wprowadzenia kabla z punktu pośredniego.

Rura osłonowa na kabel energetyczny powinna zapewniać miejsce na przejście głowicy i ograniczać nacisk kabla na wejściu do przepustu. Zbyt mały przekrój zwiększa siłę zaciągania, a przewymiarowanie podnosi koszt materiału, robót ziemnych i uszczelnień końcowych. Przy trasach światłowodowych kryteria doboru osłony opisano szerzej w materiale Jakie rury osłonowe pod światłowód wybrać.

Łączenie kielichowe i kontrola montażu

Połączenie wykonuje się przez wsunięcie gładkiego końca jednej sztangi w kielich następnej. Uszczelka umieszczona w kielichu ogranicza przedostawanie się gruntu i wody do wnętrza osłony, o ile nie została skręcona, zabrudzona lub uszkodzona. Połączenie trzeba jednak skontrolować.

1. Sprawdzić końce rur, usunąć zadziory i odrzucić odcinki z pękniętym albo odkształconym kielichem.
2. Oczyścić powierzchnię wsuwaną oraz rowek uszczelki z piasku, gliny i drobnego kruszywa.
3. Skontrolować ułożenie uszczelki. Do montażu używać wyłącznie środka poślizgowego dopuszczonego przez producenta rury.
4. Ustawić odcinki współosiowo i wsunąć rurę do wymaganej głębokości bez uderzania bezpośrednio w krawędź kielicha.
5. Zabezpieczyć otwarte końce podczas robót ziemnych, aby obsypka nie dostała się do przewodu.
6. Przed zaciąganiem kabla sprawdzić drożność, stan połączeń i brak uskoku skierowanego do wnętrza rury.

Błąd wykonawczy: wciskanie zabrudzonego końca rury może podwinąć uszczelkę i utworzyć próg wewnętrzny. Taki defekt zwiększa opory zaciągania, a jego usunięcie po zasypaniu przepustu zwykle wymaga ponownego odkrycia połączenia.

Dokumentacja do projektu i przetargu

Opis „rura RHDPE” nie określa jeszcze sztywności ani dopuszczalnej metody instalacji. W zestawieniu materiałowym powinny znaleźć się co najmniej: średnica i grubość ścianki, długość sztangi, rodzaj połączenia, przeznaczenie do wykopu lub przecisku oraz wymagane dokumenty producenta. Jeżeli specyfikacja przywołuje PN-EN 61386-24, zgodność i klasyfikację trzeba potwierdzić dla konkretnego produktu, bez przenoszenia parametrów z innej średnicy lub serii.

Rury kielichowe RHDPE są osłonami tras kablowych, a nie rurami ciśnieniowymi do transportu wody. Zastosowanie jako rura osłonowa wodociągu lub na przyłączu wodociągowym wymaga osobnego projektu, akceptacji gestora sieci i doboru rozwiązania do zasad uszczelnienia przestrzeni między rurą przewodową a osłonową.

RHDPE, RHDPEp czy rura karbowana

RHDPE z kielichem jest przeznaczona przede wszystkim do prostych tras wykonywanych w wykopie oraz krótkich przecisków w wariancie grubościennym. RHDPEp łączona przez zgrzewanie jest właściwym kierunkiem dla dłuższych instalacji bezwykopowych. Sztywne rury karbowane stosuje się tam, gdzie dokumentacja wymaga określonej odporności na ściskanie, a elastyczne osłony dwuścienne dobiera się do miejsc o małych obciążeniach i tras wymagających dostawy w kręgach.

Porównanie konstrukcji, średnic i warunków obciążenia zawiera poradnik Rury Arot: zamienniki, średnice i dobór do trasy kablowej. Uszczelki, końcówki i elementy potrzebne do zamknięcia przepustu są dostępne w kategorii akcesoria do rur kablowych.

Pytania dotyczące rur kielichowych RHDPE

Czy każda rura RHDPE nadaje się pod drogę?

Nie. Rura osłonowa pod drogą musi być dobrana do obciążenia nawierzchni, głębokości posadowienia, rodzaju gruntu i technologii wykonania. W tej kategorii do przepustów i krótkich przecisków przeznaczone są warianty z grubszą ścianką, o ile ich parametry odpowiadają projektowi.

Jak długi przecisk można wykonać rurą kielichową?

Wersje z grubszą ścianką stosuje się do przecisków o długości około 30 m. Dłuższy odcinek, trudny grunt albo przewiert sterowany przemawiają za zastosowaniem RHDPEp łączonej zgrzewaniem.

Czy kielich wymaga osobnej złączki?

Nie. Kielich jest uformowany na końcu sztangi, a połączenie powstaje przez wsunięcie gładkiego końca kolejnego odcinka. Należy uwzględnić uszczelkę przewidzianą dla danego systemu i zachować wymaganą głębokość wsunięcia.

Jak przygotować zapytanie materiałowe?

Do wyceny należy przekazać przekrój trasy, średnicę i liczbę kabli, długość przepustu, metodę wykonania, warunki gruntowe, obciążenia komunikacyjne oraz wymagania dokumentacji przetargowej. Doradca techniczny Poltel pomoże zweryfikować wariant ścianki, długości sztang i akcesoria oraz przygotować ofertę z dostawami skoordynowanymi z harmonogramem robót.

Opracowanie: zespół techniczny Poltel